Historie

KV Nijmegen is ontstaan uit twee Nijmeegse korfbalverenigingen die zijn gefuseerd tot één club: KV Noviomagum en KV Keizer Karel. Op deze pagina staat de historie van beide clubs beschreven.

KV Noviomagum · 1911

Op 4 juli 1911 werd de Nijmeegse Korfbalvereniging Noviomagum opgericht (klik hier voor de aankondiging in de krant). Als je de oprichting van Noviomagum in 1911 in het tijdsbeeld van toen beschouwt was dit zeker geen vanzelfsprekendheid. Korfbal is immers een gemengde sport waarin vrouwen en mannen op gelijke voet participeren in één team. Nu is dat normaal, maar als je je bedenkt dat vrouwen pas in 1917 passief en in 1919 actief kiesrecht kregen, was dat destijds zeker niet vanzelfsprekend. Je moet je ook bedenken dat het in het katholieke bolwerk Nijmegen het in die tijd niet normaal was dat beide seksen volwaardig naast elkaar konden opereren. Bij de oprichting in 1911 was het dus uniek dat dames en heren naast elkaar in een team een sport konden beoefenen.

Noviomagum is vanaf het eerste uur een begrip geworden in korfballand. Reeds in 1912 schrijft de Provinciale Geldersche en Nijmeegsche Courant als onderdeel van het verslag van de wedstrijd tussen Noviomagum en E.D.O. (uit Arnhem):

“Merkwaardig zooveel succes de Nijmeegse Korbalclub sinds de oprichting verworven heeft.”

Eindstand van deze wedstrijd? 2-2, een terechte uitslag volgens de verslaggever van dienst. Al plaatste hij nog wel enkele kritische noten bij het spel van Noviomagum… Enkele jaren later, in het seizoen 1916-1917 speelde onze vereniging al in de Oostelijke 1e klasse.

In de aanvangsfase werd in onze vereniging zowel aan atletiek als aan korfbal gedaan. Maar korfbal was wel het belangrijkste, zie hiervoor de Gelderlander van 22 augustus 1919. Hierin staat o.a. geschreven:

“Aangezien de atletiekwedstrijden en korfbalwedstrijden samenvallen nemen de korfballers geen deel aan de atletiekwedstrijden.”

Als reden staat er:

“Aangezien er geen atletiekwedstrijden voor dames zijn is er besloten mee te doen aan de Arnhemse serie korfbalwedstrijden.”

Hieruit blijkt al het unieke karakter van het korfbal. Dames en heren nemen op gelijkwaardige voet deel aan deze sport. Zoals hierboven al staat was toen al bij de Nijmeegse korfbalvereniging de emancipatie al zover gevorderd dat de heren rekening hielden met de dames.

Niet alleen op korfbaltechnisch gebied was in is Noviomagum actief bezig geweest. Op 8 mei 1920 was er in Arnhem een bondsvergadering. Noviomagum heeft op een ludieke wijze acte de présence gegeven. Om de vergadering met de leden en sponsors te kunnen bijwonen heeft het toenmalige bestuur een fietstocht naar Arnhem georganiseerd.

Het jaar 1921 was voor Noviomagum een bijzonder jaar. Toen werd niet alleen het eerste lustrum gevierd maar werd er in Duitsland een demonstratiewedstrijd gegeven. De “Verein für Bewegungsspiel” uit Cleve had onze vereniging uitgenodigd om via deze demonstratiewedstrijd de korfbalsport ook hier te promoten. Na de internationalisering van het korfbal naar België was Duitsland aan de beurt om kennis te maken met de gezonde en korfbalsport. Noviomagum heeft dus in de beginperiode wezenlijk bijgedragen aan de promotie van de internationalisering van het korfbal.

De eerste jaren speelde Noviomagum op diverse locaties binnen Nijmegen. De eerst jaren werden de wedstrijden achter café Groenewoud aan de Groesbeekseweg gespeeld. Voor de Tweede Wereldoorlog kreeg onze vereniging een vaste stek op de Kwakkenberg, tegenover de ingang van de toenmalige camping. Het veld lag ingeklemd tussen de voetbalvelden van Trekvogels en Orion. Aangezien de voetbalverenigingen steeds groter werden was er in dat gebied gebrek aan ruimte voor deze twee verenigingen. De korfbal moest plaats maken is en verhuisde naar de wijk Brakkenstein. Daar spelen wij nog steeds. In de wijk Brakkenstein was Noviomagum een begrip. Wie heeft destijds niet op de plaatselijke lagere school (thans basisschool) kennis gemaakt met korfbal. Ook een groot aantal van onze leden had op de katholieke basisschool Brakkenstein gezeten. Onze leden kwamen echter niet alleen uit Brakkenstein maar woonden verspreid over heel Nijmegen.

Op maatschappelijk gebied heeft Noviomagum ook haar bijdrage gegeven. Het ‘Convenant Impuls brede scholen, sport en cultuur’ is destijds, in 2007, door onze toenmalige voorzitter namens Noviomagum mede-ondertekend. Er zijn altijd goede contacten met voornoemde basisschool onderhouden. Ook de samenwerking met de hockeyclub (NMHC) is goed. Daarnaast hebben wij nauw samengewerkt met SportZ (bestaat thans niet meer) en met het KION (onderdeel sport BSO) om deze vorm van buitenschoolse opvang op ons sportcomplex nader gestalte te geven.

Sportief gezien heeft Noviomagum, net als alle sportclubs, haar ups en downs gekend. Eén hoogtepunt wil ik u niet onthouden. Voor reserve teams was destijds in Nederland de reserve Hoofdklasse het hoogst haalbare. In het seizoen 1985-1986 heeft Noviomagum 2 deze klasse bereikt. Voor een vereniging van die omvang geen gering resultaat.

In het laatste seizoen voor de fusie (2025-2026) is KV Noviomagum zowel in de zaal als op het veld kampioen geworden. Dit zorgde ervoor dat fusievereniging KV Nijmegen op het veld in de Overgangsklasse en in de zaal in de 1e klasse kon uitkomen.

Bovenstaande tekst is een aangepaste versie van het stuk van oud-voorzitter Rob aan den Toorn in het jubileumboek ter ere van het 100-jarige bestaan van Noviomagum in 2011. Meer weten? Het jubileumboek lees je hier.

Erelijst KV Noviomagum

Erevoorzitters

• Dhr. Willy Maalsen
• Dhr. Adrie Kluck

Ereleden

• Dhr. Nico Maquiné
• Dhr. W. Rappard
• Mevr. Leny Wittekamp
• Dhr. Koos Wittekamp
• Mevr. Riek Kluck
• Dhr. Gerrit Maalsen
• Dhr. Frits Ehren
• Mevr. J. Kalkman
• Mevr. Tiny van Varik

Ereleden met titel Lid van Verdienste

• Dhr. Theo Janssen
• Dhr. Jo Janssen
• Dhr. Piet Bakker
• Mevr. Diny v.d. Pol
• Dhr. Hans Versteegen
• Dhr. Wim Janssen
• Dhr. John Oldenhof
• Mevr. Wieke van Summeren
• Dhr. William Bangert

KV Keizer Karel · 1966

In 1966 was men het er over eens: Nijmegen West was op korfbalgebied een achtergebleven gebied. Het was duidelijk dat in Nijmegen een nieuwe korfbalvereniging nodig was. Daarom besloot sportvereniging Noviomagum (Voetbalvereniging) een onderafdeling korfbal op te richten. Op 8 juli 1966 werd deze oprichting een feit. Leuk weetje: Voor een bedrag van 3 gulden en 50 cent per maand kon je lid worden van deze korfbalclub.

Al op 3 november van dat jaar werd besloten een zelfstandige vereniging te worden. De naam werd gewijzigd in Philips Korfbalvereniging Keizer Karel. Zoals een echte korfbalvereniging betaamt werden ook veel nevenactiviteiten georganiseerd. Zoals de jeugdkampen (van een week), playbackshows disco’s en tal van andere activiteiten.

In 1975 werd ook Philips verlaten en kreeg Keizer Karel, na een tussenstop op Staddijk Zuid, een eigen veld met kantine op de plaats waar nu nog steeds gekorfbald wordt: de Staddijk Noord. Het ging goed met Keizer Karel. In 1989 promoveerde het eerste team naar de hoofdklasse, destijds het hoogste niveau in Nederland. Er was een bloeiende jeugdafdeling. Op zeker moment waren er wel 4 junioren-, 10 aspiranten- en 8 pupillenteams.

Helaas, in 1990, net na de verbouw van “de Keizershof”, werd er brand gesticht in het clubhuis, waardoor het helemaal afbrandde. De brand inspireerde de club tot een gezamenlijke herbouw en menig financiële actie. In 1992 was het clubhuis klaar en is nu nog altijd de thuisbasis van Keizer Karel. De beslommeringen rondom de herbouw heeft echter ook de energie van veel leden opgebrand. De hoofdklasser van weleer acteerde anno 2025 daarom met veel minder leden dan destijds in de 2e en 3e klasse.

Gelukkig zijn er ook weer veel leden die de schouders er onder zetten en gezamenlijk veel plezier beleven aan Keizer Karel. Sinds 2003 had Keizer Karel als eerste in rijk van Nijmegen een G-team. Toen de Special Olympics in 2016 in Nijmegen georganiseerd werden heeft Keizer Karel wij het korfbaltoernooi georganiseerd. Hieraan deed het eigen G-team ook mee.

Vanaf 2000 merkte Keizer Karel dat de schoolkorfbal-lessen steeds minder nieuwe leden opleverde. Door het KNKV is vanaf 2016 onderzocht waardoor de ledenkrimp veroorzaakt werd. De bond gaf aan dat door de vergrijzing in Dukenburg er weinig potentiële leden gevonden zouden worden. Nijmegen Noord zou een betere plaats zijn om te gaan korfballen. In 2018 is Keizer Karel met de gemeente gaan overleggen welke mogelijkheden er zijn om eventueel te verhuizen. Vanaf 2018 zijn is Keizer Karel al schoolkorfbal gaan geven en is op zoek gegaan naar trainingslocaties voor de nieuwe leden vanuit Nijmegen Noord. Dit zorgde voor een nieuwe aanwas aan jeugdleden.

Door de fusie heeft Keizer Karel nu, na bijna 50 jaar korfbal in Dukenburg, deze plek verlaten.

Ereleden KV Keizer Karel

• An Garretsen
• Joep van Straaten
• Ali Timmer
• Peter Bohne
• Corrie van Wolferen
• Riet Voordendag
• Bas Voordendag
• Tim van Delft

Samen verder als KV Nijmegen · 2026

Zowel Keizer Karel als Noviomagum kampten met teruglopende aantallen jeugdleden. Om toch jeugdteams op de been te kunnen brengen werd besloten om samen te werken op dit vlak. Na jaren voorbereiding is de stap gezet om ook op het gebied van de senioren te fuseren om zo korfbal in Nijmegen te versterken en verbreden. Als KV Nijmegen korfbalt de club nu tijdelijk op het terrein van voormalig Noviomagum. In het voorjaar van 2028 verhuist KV Nijmegen naar een nieuw te realiseren sportcomplex in Nijmegen-Noord.

Logo en kleuren

Het schild met de Waalbrug en de dubbelkoppige adelaar verwijst naar het stadswapen van Nijmegen. Zo dragen we de geschiedenis van de stad met ons mee. De nieuwe clubkleuren zijn groen, zwart en oranje. Een verwijzing naar de kleuren van de Vierdaagse, waarbij oranje daarnaast ook de mengkleur is van de clubkleuren van Keizer Karel (geel) en Noviomagum (rood).

Klopt er iets niet op deze pagina? Of heb je tekst of foto’s die een leuke aanvullingen zouden kunnen zijn? Neem contact op met Marije of mail naar bestuur@kvnijmegen.nl.